PISA: Σε ιστορικό χαμηλό οι επιδόσεις των μαθητών στην Ελλάδα στα τρία βασικά πεδία

Ιδιαίτερα προβληματική παραμένει η εικόνα των επιδόσεων των 15χρονων μαθητών στην Ελλάδα, καθώς τα αποτελέσματα της διεθνούς αξιολόγησης PISA 2025 δείχνουν ότι η χώρα βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ και στα τρία βασικά αντικείμενα: μαθηματικά, φυσικές επιστήμες και ανάγνωση.

Στην έρευνα PISA 2025 συμμετείχαν 91 χώρες και οικονομίες. Στην Ελλάδα έλαβαν μέρος 6.858 μαθητές από 229 σχολεία, αντιπροσωπεύοντας περίπου 101.800 15χρονους μαθητές, δηλαδή περίπου το 95% του συνολικού πληθυσμού των 15χρονων.

Η αξιολόγηση PISA 2025 επικεντρώθηκε στις φυσικές επιστήμες, με τα μαθηματικά και την ανάγνωση να αποτελούν δευτερεύοντες τομείς. Παράλληλα αξιολογήθηκαν οι δεξιότητες επίλυσης υπολογιστικών προβλημάτων και η μάθηση στον ψηφιακό κόσμο. Η Ελλάδα συμμετείχε επίσης στην προαιρετική αξιολόγηση της επικοινωνιακής επάρκειας των μαθητών στα αγγλικά, τα αποτελέσματα της οποίας θα δημοσιευθούν το 2027.

Στα μαθηματικά και τις φυσικές επιστήμες οι επιδόσεις της Ελλάδας κινούνται περίπου στα ίδια επίπεδα με το 2022, ωστόσο εξακολουθούν να είναι χαμηλότερες σε σχέση με το 2018 και τις προηγούμενες συμμετοχές της χώρας. Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εικόνα στην ανάγνωση, όπου η μέση επίδοση παρουσίασε νέα υποχώρηση σε σύγκριση με την προηγούμενη αξιολόγηση.

Μαθηματικά: Μόλις οι μισοί μαθητές φτάνουν το βασικό επίπεδο

Στον τομέα των μαθηματικών, μόλις το 50% των μαθητών στην Ελλάδα πέτυχε το Level 2, που θεωρείται το βασικό επίπεδο επάρκειας. Το αντίστοιχο ποσοστό στον ΟΟΣΑ ανέρχεται στο 65%.

Την ίδια στιγμή, μόλις το 2% των Ελλήνων μαθητών κατατάχθηκε στα υψηλότερα επίπεδα, Level 5 ή 6, όταν στον ΟΟΣΑ το ποσοστό φτάνει το 8%.

Η κατάσταση εμφανίζεται χειρότερη και σε βάθος δεκαετίας. Σε σχέση με το 2015, το ποσοστό των μαθητών που βρίσκεται κάτω από το βασικό επίπεδο επάρκειας έχει αυξηθεί κατά 14 ποσοστιαίες μονάδες.

Παράλληλα, από το 2022 έως το 2025 διευρύνθηκε η ψαλίδα ανάμεσα στους μαθητές με τις υψηλότερες και τις χαμηλότερες επιδόσεις.

Φυσικές επιστήμες: Μεγάλη απόσταση από τον μέσο όρο

Στις φυσικές επιστήμες, το 59% των μαθητών στην Ελλάδα κατάφερε να φτάσει τουλάχιστον στο Level 2, έναντι 74% στον μέσο όρο του ΟΟΣΑ.

Στα υψηλότερα επίπεδα επίδοσης, μόλις το 1% των μαθητών στην Ελλάδα βρέθηκε στο Level 5 ή 6, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στον ΟΟΣΑ ήταν 7%.

Η εικόνα έχει επιδεινωθεί και σε σύγκριση με το 2015, καθώς το ποσοστό των μαθητών κάτω από το βασικό επίπεδο επάρκειας αυξήθηκε κατά 8 ποσοστιαίες μονάδες.

Στην ανάγνωση, το 56% των μαθητών στην Ελλάδα πέτυχε τουλάχιστον το Level 2, την ώρα που το αντίστοιχο ποσοστό στον ΟΟΣΑ ανέρχεται στο 69%. Μόλις το 1% των μαθητών έφτασε στα ανώτερα επίπεδα, Level 5 ή υψηλότερα, έναντι 6% στον ΟΟΣΑ.

Σε σχέση με το 2015, το ποσοστό των μαθητών με επίδοση κάτω από το βασικό επίπεδο επάρκειας αυξήθηκε κατά 14 ποσοστιαίες μονάδες στα μαθηματικά, κατά 17 μονάδες στην ανάγνωση και κατά 8 μονάδες στις φυσικές επιστήμες.

Παράλληλα, μεταξύ 2022 και 2025 διευρύνθηκε στα μαθηματικά η απόσταση μεταξύ των μαθητών με τις υψηλότερες και τις χαμηλότερες επιδόσεις. Στην ανάγνωση και τις φυσικές επιστήμες η αντίστοιχη διαφορά δεν μεταβλήθηκε σημαντικά.

Σημαντικό αποτελεί το στοιχεία ότι στην Ελλάδα, οι μαθητές που ανήκουν στο ανώτερο 25% της κοινωνικοοικονομικής κλίμακας είχαν επίδοση στις φυσικές επιστήμες κατά 76 μονάδες υψηλότερη από εκείνους που ανήκουν στο κατώτερο 25%. Η αντίστοιχη μέση διαφορά στις χώρες του ΟΟΣΑ ήταν 85 μονάδες.

Η κοινωνικοοικονομική κατάσταση εξηγούσε το 10% της διακύμανσης των επιδόσεων στις φυσικές επιστήμες στην Ελλάδα, έναντι 12% κατά μέσο όρο στον ΟΟΣΑ.

Ελλείψεις εκπαιδευτικού προσωπικού

Σημαντικές ελλείψεις καταγράφονται και στο σχολικό περιβάλλον. Το 46% των μαθητών στην Ελλάδα φοιτούσε σε σχολεία όπου οι διευθυντές δήλωσαν ότι η διδασκαλία επηρεάζεται τουλάχιστον σε κάποιο βαθμό από την έλλειψη εκπαιδευτικού προσωπικού, έναντι 39% στον ΟΟΣΑ.

Ακόμη μεγαλύτερη είναι η απόσταση όσον αφορά το βοηθητικό προσωπικό: 78% των μαθητών στην Ελλάδα φοιτούσαν σε σχολεία όπου αναφέρθηκε έλλειψη βοηθητικού προσωπικού, έναντι μόλις 39% στον ΟΟΣΑ.

Παράλληλα, το 39% των μαθητών βρισκόταν σε σχολεία όπου η έλλειψη εκπαιδευτικού υλικού επηρέαζε τουλάχιστον σε κάποιο βαθμό τη διδασκαλία, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τις ελλείψεις σε κτιριακές και άλλες υποδομές ήταν 47%.

Ψηφιακές συσκευές και τεχνητή νοημοσύνη

Οι μαθητές στην Ελλάδα δήλωσαν ότι χρησιμοποιούν ψηφιακές συσκευές στο σχολείο για μαθησιακές δραστηριότητες κατά μέσο όρο 1,1 ώρα την ημέρα, έναντι 1,7 ώρας στον ΟΟΣΑ. Για δραστηριότητες αναψυχής, ωστόσο, η χρήση φτάνει τη 1,2 ώρα ημερησίως, έναντι 1,1 ώρας στον ΟΟΣΑ.

Το 33% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι οι συμμαθητές τους συχνά αποσπώνται από τη χρήση ψηφιακών συσκευών κατά τη διάρκεια των περισσότερων ή όλων των μαθημάτων φυσικών επιστημών, έναντι 28% στον ΟΟΣΑ.

Σχεδόν καθολική είναι, πάντως, η απαγόρευση των κινητών τηλεφώνων στα σχολεία. Το 98% των μαθητών στην Ελλάδα φοιτούσε το 2025 σε σχολεία όπου η χρήση κινητών τηλεφώνων δεν επιτρέπεται στους χώρους του σχολείου, έναντι 49% στον ΟΟΣΑ.

Όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη, το 34% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι χρησιμοποιεί chatbots τεχνητής νοημοσύνης για να τους βοηθήσουν στη μάθηση τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα, έναντι 46% στον ΟΟΣΑ.

Αυξημένος σχολικός εκφοβισμός και απουσίες

Το 22% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι έχει πέσει θύμα τουλάχιστον μίας μορφής bullying μερικές φορές τον μήνα ή συχνότερα, έναντι 20% στον ΟΟΣΑ.

Παράλληλα, η σχολική διαρροή μέσω απουσιών εμφανίζεται υψηλότερη από τον μέσο όρο. Το 31% των μαθητών δήλωσε ότι είχε απουσιάσει τουλάχιστον μία ημέρα από το σχολείο κατά τις δύο εβδομάδες πριν από την εξέταση PISA, έναντι 22% στον ΟΟΣΑ. Το 49% είχε χάσει τουλάχιστον ένα μάθημα, έναντι 24% στον ΟΟΣΑ, ενώ το 62% δήλωσε ότι είχε φτάσει καθυστερημένα στο σχολείο, έναντι 50% στον ΟΟΣΑ.

Μόλις το 49% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι στα περισσότερα μαθήματα φυσικών επιστημών ο εκπαιδευτικός δείχνει ενδιαφέρον για τη μάθηση κάθε μαθητή, έναντι 69% στον ΟΟΣΑ.

Το 53% ανέφερε ότι ο εκπαιδευτικός συνεχίζει τη διδασκαλία έως ότου οι μαθητές κατανοήσουν το αντικείμενο, έναντι 66% στον ΟΟΣΑ, ενώ το 61% δήλωσε ότι ο εκπαιδευτικός προσφέρει επιπλέον βοήθεια όταν χρειάζεται, έναντι 73% στον ΟΟΣΑ.

Την ίδια ώρα, το 37% των μαθητών στην Ελλάδα δήλωσε ότι δεν μπορεί να εργαστεί καλά στα περισσότερα ή όλα τα μαθήματα, έναντι 19% στον ΟΟΣΑ. Το 46% ανέφερε ότι ο θόρυβος και η αταξία διαταράσσουν τα περισσότερα ή όλα τα μαθήματα φυσικών επιστημών, έναντι 31% στον ΟΟΣΑ.

Πηγή: aftodioikisi.gr

Δείτε περισσότερες Έρευνες: https://eduadvisor.gr/arthra/erevnes